Burnout luidt de diagnose!
Je huisarts heeft je zojuist naar huis gestuurd met de opmerking dat dit wel eens een burnout zou kunnen zijn. Alle symptomen wijzen er op. Je lichaam protesteert al een tijdje, je prestaties gaan achteruit, privé ben je ook al niet meer zo vrolijk en zelf merk je nu ineens dat het volhouden dat je deed, niet meer gaat. Het is op.
Je weet niet zo goed waar je nu aan toe bent. Natuurlijk ken je wel iemand die eens burnout is geweest. Maar zo van een afstandje heb je niet goed kunnen begrijpen en beoordelen wat zo iemand nu eigenlijk mankeert. En nu ben je het zelf, burnout!
Één ding weet je wel en dat is dat het flink mis is. Je energie is op en dat merk je met iedere stap die je doet, met alles waar je bij probeert na te denken of waarop je je probeert te concentreren. Maar omdat je je er nog nooit in hebt verdiept weet je er te weinig van om er wat grip op te krijgen.
En zoals je zelf voorheen weinig idee had wat een collega met een burnout nu precies overkwam, zo geldt dat nu ook voor jou! De mensen om je heen zullen het niet direct begrijpen. Sommigen zullen het zelfs nooit echt begrijpen. En dat zijn de mensen die, soms pas als je weg bent, zeggen dat het allemaal tussen je oren zit.
Laten we eens op een rijtje zetten met welke partijen je van doen hebt nu je in deze positie verkeert:
Jijzelf
Ten eerste jijzelf! Je weet gewoon te weinig van een burnout om te beseffen wat er nu precies met je gebeurt. Het is dan slim om je daarin te verdiepen door er over te lezen en gerichte hulp te zoeken bij iemand die zich heeft gespecialiseerd in het begeleiden van mensen met burnout. Op deze pagina staat een onderzoek onder mensen met een burnout en wat hen heeft geholpen: Een zoektocht naar herstel van burnout
Je gezin, vrienden
En dan zijn er je partner, je gezin, je directe familieleden, je nabije vrienden. Een deel van hen zal je dagelijks mee maken. En zij hebben ook wel gemerkt dat het niet goed met je ging natuurlijk. Vaak zien zij het eerder aankomen dan jijzelf. Ze hebben je gedrag zien veranderen.
Maar deze energie-daling kennen ze ook niet van je. Jij hebt jezelf namelijk geforceerd de laatste tijd, maar nu kan je dat niet meer opbrengen. Kortom ze krijgen te maken met iemand die van het ene op het andere moment allerlei (praktische) zaken niet meer kan doen. Bovendien kunnen je reacties veranderen want je gedrag past zich nu nog meer aan. Je merkt aan jezelf dat je bepaalde dingen beter even niet kan doen en dat is voor je gezin een hele verandering.
Je vrienden vragen je om mee weg te gaan, dingen te doen. En juist nu ben je te moe om ze uit te leggen dat je nu echt “nee” zult moeten zeggen. In dit stadium kan het zo zijn dat jij het zelf niet eens meer goed kunt uitleggen aan hen.
Wijs familie en vrienden dan gerust op wat goede boeken of op de bovengenoemde pagina. En beperk je met je uitleg door aan te geven wat je momenteel beleeft, wat je voelt. Hopelijk kunnen ze met je meevoelen wat een hele grote steun voor je kan zijn!
De Huisarts
En dan is er de huisarts. Gelukkig zijn er steeds meer huisartsen goed op de hoogte van de fysieke gevolgen van een burnout. Dat zorgt ervoor dat ze je zullen steunen en kunnen bevestigen dat wat je meemaakt hoort bij je burnout.
Maar het is niet hun specialisatie. Evenmin is een burnout de specialiteit van de eerstelijns psycholoog waarnaar de huisarts je wellicht zal doorverwijzen. Zorg er dus voor dat je zelf een goede hulpverlener zoekt, waarbij je je gehoord en begrepen voelt.
De steun van je huisarts naar je werkgever is heel belangrijk. Dus houd je huisarts op de hoogte van je vorderingen en laat hem goed weten wat je wel en niet kunt.
De Bedrijfsarts
De bedrijfsarts heeft vaak te maken met mensen met stress-gerelateerde aandoeningen. Dat betekent dat hij of zij vaak goed op de hoogte is. Bedenk daarbij dat een burnout een verschijnsel is, waarvan je de symptomen in meer en mindere mate kunt hebben, dus er kan een discussie ontstaan.
De bedrijfsarts, die ingehuurd wordt door de werkgever, heeft soms een dubbele rol. Het kan zo zijn dat de werkgever de bedrijfsarts instrueert om het ziekteverzuim terug te dringen en dat kan een druk op jou leggen.
Gebruik dan het goede contact met de huisarts om samen met hem/haar de haalbaarheid van werken te bepalen, voordat je dat afstemt met de bedrijfsarts.
Je chef
Een afdelingshoofd, een manager is natuurlijk niet gespecialiseerd in allerlei ziektebeelden. Menselijk gezien kan zij/hij heel goed met je meedenken, maar bij sommige chefs hoef je daarmee niet aan te komen.
Het enige dat jij kunt doen is om je chef goed op de hoogte te houden. Dat is zeker heel belangrijk want vaak beslist je chef over faciliteiten, mogelijkheden die je krijgt tijdens je herstel en re-integratie. Als je chef begrip voor je heeft dan werkt dat erg in je voordeel in de loop van het proces.
PZ
Personeelszaken is een direct verlengstuk van de organisatie. Bij PZ is vaak heel weinig kennis van burnout aanwezig laat staan van jouw burnout.
Als medewerker ben je een enorme kostenpost nu je thuis zit. Enerzijds wordt je salaris gewoon betaald, anderzijds moet er wellicht iemand worden ingehuurd om je werk te doen.
Personeelszaken zal nooit direct jouw persoonlijke belangen behartigen. Ze werken in dienst van de organisatie en hun belang is het om het bedrijf, de instelling goed te dienen. Vindt men je waardevol, dan is er meer ruimte voor je. Indien men je liever ziet gaan dan komen dan zal men zelfs niet schromen om je zo onder druk te zetten dat men met zo laag mogelijke kosten van je af komt. Besef goed dat het hier zelfs kan gaan om juridische zaken.
In eerste instantie zal het niet zo’n vaart lopen. Maar zeker bij een langduriger kwestie kun je de hulp van de bond of een andere jurist soms goed gebruiken.
De hulpverlener, coach
Daarvan mag je verwachten dat hij of zij goed op de hoogte is van een Burnout. De hulpverlener moet weten wat er fysiek met je gebeurt en welke interventies nodig zijn om te herstellen.
Belangrijk is het om in het contact met de hulpverlener aansluiting te voelen met jouw beleving. Zodat jij je begrepen voelt. Want naast een goed herstelproces is het van belang dat je met de hulpverlener vertrouwen opbouwt.
Conclusie
Samenvattend kan je zeggen dat een burnout voor jezelf en je omgeving heel veel onbegrip kan opleveren. En dat komt je herstel niet ten goede. Kijk naar wat je zelf kunt doen om mensen te informeren, informeer jezelf en begrijp goed wat de positie en rol van iedereen om je heen is. En zoek goede hulp bij iemand die je begrijpt en kan steunen!
Fred Steetsel
Mentalcoach en Burnoutbegeleider
http://www.ontspannu.nl
Read Full Post »
Nog twee stressreacties
t als je de hele dag door bevriest omdat je niet anders durft? Of als je continu ergens tegen vecht, maar je energie niet kwijt kunt, of eigenlijk wel wat steun van anderen kan gebruiken, maar er is niemand voor je, of je durft het niet te vragen?
